Naar inhoud
Leer je bewoners kennen. Begin bij hun behoeften.
aquariumwebshop
Verzorgingsgids · Zoetwater · vissen

Zwarte fantoomzalm

Megalamphodus megalopterus

Zwarte fantoomzalm (Megalamphodus megalopterus)
Vrouwtje zwarte fantoomzalm (Megalamphodus megalopterus). Foto: D. Bork, A. Zarske and H.J. Richter · Bron · CC BY 4.0Converted to JPEG, resized and compressed.

De zwarte fantoomzalm (Megalamphodus megalopterus) is een populaire en vreedzame Zuid-Amerikaanse scholenvis. Mannetjes vallen op door hun diepzwarte, vergrote vinnen; vrouwtjes hebben een vollere bouw en roodachtige buikvinnen. Deze combinatie van rustige aard en zichtbaar pronkgedrag maakt de soort geschikt voor een doordachte gezelschapsbak. Houd een gemengde groep van acht tot tien of meer dieren in een ingedraaid aquarium met planten, hout en open zwemruimte. Stabiele waterkwaliteit en een gevarieerd menu zijn belangrijker dan het nabootsen van een specifieke natuurkleur of biotoop.

Aquarium samenstellen →

In één oogopslag

Temperatuur
22–28 °C
pH
6,0–7,0
GH
1–12 °dGH
Aquariumlengte
Vanaf 80 cm
Minimale aquariuminhoud
Vanaf 72 L
Volwassen formaat
Tot 3,6 cm
Groepsgrootte
Vanaf 8 dieren
Gedrag
Vreedzaam

Over deze soort

De zwarte fantoomzalm is een characide uit Bolivia en westelijk Brazilië. De verspreiding omvat bovenlopen van de Madeira, waaronder de Guaporé/Iténez, en de bovenloop van de Paraguay. De geaccepteerde naam is Megalamphodus megalopterus; Hyphessobrycon megalopterus is een veelgebruikte oudere combinatie. Megalamphodus rogoaguae wordt door Seriously Fish als vroegere naam genoemd. Deze namen leveren geen aparte soortrecords op.

Seriously Fish vermeldt ongeveer 36 mm standaardlengte, exclusief staart. Het mannetje heeft donker gekleurde rug-, aars- en buikvinnen die vergroot kunnen zijn. Vrouwtjes zijn dieper gebouwd en hebben vaker roodachtige buik-, aars- en vetvinnen. Dit onderscheid kan per vis en conditie minder duidelijk zijn. Een langvinnige handelsvorm bestaat, maar is een kweekvorm en geen afzonderlijke soort.

Natuurlijke leefomgeving

De soort leeft in rustige of langzaam stromende zijwateren, poelen en kleine meren. Daar vormt hij groepjes bij oeverplanten en ondergedoken boomwortels. In delen van de Pantanal kunnen zulke kleine zalmen juist voorkomen in helder water met veel waterplanten. Een donkere blackwaterbak is dus niet de enige passende inrichting.

Zand, wortelhout en plantengroepen langs de rand bieden rustplekken. Laat de school ook vrij zwemmen. Bladstrooisel kan optioneel schuilplaatsen en micro-organismen toevoegen, maar is geen vereiste; verwijder rottend materiaal op tijd. Een heldere, beplante gezelschapsbak kan eveneens werken. De belangrijkste vertaalslag vanuit het natuurlijke leefgebied is een rustige, beschutte omgeving met goede waterkwaliteit, niet het exact kopiëren van één lokale waterchemie.

Aquarium en inrichting

Seriously Fish noemt een bodemmaat van 80 × 30 cm en ongeveer 72 liter als kleinste te overwegen aquarium. Dit is een brongebonden maat, geen universeel bezettingsadvies. Houd de volledige bodemmaat en lengte aan, ook als een hoger aquarium hetzelfde volume heeft. Een gemengde groep van minstens acht tot tien dieren past bij het sociale gedrag; meerdere mannetjes kunnen onderling pronken en tijdelijke dominantie tonen.

Richt het aquarium in met zand of een andere veilige bodem, hout en beplante randen naast een open zwemzone. Een volwassen filter en consequent onderhoud helpen stabiele omstandigheden te behouden. Voorkom dat sterke stroming alle rustige plekken wegneemt. De soort is vreedzaam, maar plaats hem niet met roofvissen of zeer opdringerige soorten die voer en ruimte monopoliseren. Het advies van circa 72 liter komt van de minimale footprint plus een voorbeeldhoogte; liters alleen bepalen geschiktheid niet.

Waterwaarden

Seriously Fish geeft 20–28 °C, pH 5,0–7,0 en GH 1–12 dGH. FishBase vermeldt 22–28 °C, pH 6,0–7,5 en geen zekere ondergrens voor hardheid. Als voorzichtige overlap gebruiken we hier 22–28 °C en pH 6,0–7,0. De GH-band wordt uitsluitend aan Seriously Fish toegeschreven. Voor KH is geen betrouwbare soortspecifieke doelwaarde gevonden.

Behoud de gekozen waarden stabiel en laat vissen geleidelijk wennen. De bronnen ondersteunen geen noodzaak voor plotselinge verzuring, turf of een speciaal zoutloos/mineraalarm régime. Controleer de temperatuur en waterkwaliteit als routine en pas waterwissels aan het aquarium aan. Bij verschillende bronranges is de overlap praktisch voorzichtig, maar niet bedoeld als een scherpe biologische grens; een stabiele waarde binnen de band is het uitgangspunt.

Gedrag en groepsgrootte

De zwarte fantoomzalm is doorgaans zeer vreedzaam. In een groep van acht tot tien of meer dieren ontstaan tijdelijke sociale hiërarchieën. Mannetjes kunnen hun vinnen spreiden en om vrouwtjes concurreren. Dit displaygedrag hoort bij de soort; let op of het beperkt blijft tot korte vertoningen zonder beschadigingen of voortdurende achtervolging.

Rustige, vergelijkbaar grote characiden, kleine bijlzalmen, potloodvissen en geschikte kleine tot middelgrote niet-roofzuchtige cichliden kunnen passende medebewoners zijn, afhankelijk van de totale bezetting. Vermijd agressieve vinnenbijters en grote jagers. Ook de Serpaetetra wordt afgeraden: zijn vinnenbijtgedrag kan botsen met de opvallende vinnen van deze soort. Beoordeel gedrag, zwemruimte en voercompetitie; gedeelde waterwaarden alleen zijn onvoldoende. Houd voldoende planten of hout als visuele onderbreking.

Voeding

De soort is waarschijnlijk omnivoor. De specialistische bron noemt kleine ongewervelden, kreeftachtigen, draadalgen en gevallen fruit als onderdelen van het natuurlijke dieet. In het aquarium kan droogvoer worden gegeten, maar een afwisseling met kleine diepvries- en levende prooien zoals muggenlarven, watervlooien of Moina wordt aanbevolen.

Fijn granulaat en vlokken vormen een praktische basis wanneer de dieren die goed opnemen. Verdeel voer zodat ook minder dominante vissen aan bod komen. Kleine porties beperken afval en helpen de waterkwaliteit behouden. Wissel bronnen van voer af in plaats van één prooisoort als volledig dieet te gebruiken. Er is geen specifiek merk vereist; productkoppeling toont alleen een passende bestaande optie en is geen biologisch voorschrift.

Kweek

De zwarte fantoomzalm is een vrij afzettende eierstrooier zonder ouderzorg. In een volwassen aquarium kunnen enkele jongen spontaan verschijnen, maar volwassenen eten eieren wanneer ze erbij kunnen. Voor gerichte kweek wordt een aparte, ingedraaide bak gebruikt met gedempt licht en een fijnmazig rooster, knikkers, fijnbladige planten of een spawning mop. Een luchtgedreven sponsfilter of luchtsteen zorgt voor zuurstof en zachte waterbeweging.

De bron adviseert licht zuur tot neutraal water en een temperatuur aan de warme kant van de gewone range; er is geen noodzaak om één precieze setpoint als universeel te behandelen. Conditioneer de ouderdieren vooraf met gevarieerd voer. Een paar of kleine groep kan na introductie eieren afzetten, vaak de volgende ochtend, maar timing verschilt. Haal ouders weg zodra eieren zijn vastgesteld. De eerste jongen hebben zeer fijn voer nodig, zoals paramecium of passend stofvoer van 5–50 micron; introduceer later nauplii of microwormen wanneer de jongen groot genoeg zijn.

Bronnen & controle

Deze verzorgingsgids is samengesteld op basis van meerdere gespecialiseerde bronnen en is voor het laatst gecontroleerd op .

Bekijk de gebruikte bronnen