Naar inhoud
Leer je bewoners kennen. Begin bij hun behoeften.
aquariumwebshop
Verzorgingsgids · Zoetwater · vissen

Zilverhaai

Balantiocheilos melanopterus

Zilverhaai (Balantiocheilos melanopterus)
Foto: Lerdsuwa · Bron · CC BY-SA 2.5resize-compress; preserve aspect ratio; format conversion for responsive delivery

De zilverhaai (Balantiocheilos melanopterus), ook Bala-haai genoemd, is een grote, snelle karperachtige uit Zuidoost-Azië. De handelsnaam is misleidend: het is geen echte haai. De soort groeit tot ongeveer 35 cm standaardlengte en zwemt midden in open water. Houd rekening met een aquariumvoetafdruk van circa 240 × 60 cm en een groep van minstens vijf volwassen dieren. De geraadpleegde aquariumbron noemt voor die bodemmaat ongeveer 864 liter; dit is een specialistisch aquarium, geen gewone gezelschapsbak. De vis is actief en schrikachtig, springt krachtig en kan kleine vissen eten. Ook zijn wilde populaties volgens de gedateerde IUCN-beoordeling kwetsbaar. Koop hem alleen als je de volwassen groep langdurig kunt huisvesten en vraag naar de kweekherkomst. Een kleine winkelvis zegt niets over zijn uiteindelijke ruimtebehoefte.

Aquarium samenstellen →

In één oogopslag

Temperatuur
22–28 °C
pH
6,0–8,0
GH
5–12 °dGH
Aquariumlengte
Vanaf 240 cm
Minimale aquariuminhoud
Vanaf 864 L
Volwassen formaat
Tot 35 cm
Groepsgrootte
Vanaf 5 dieren
Zwemlaag
Midden
Gedrag
Roofvis, Kan springen

Over deze soort

De zilverhaai is een slanke, zilverkleurige karperachtige met een diep gevorkte staart en donkere randen aan meerdere vinnen. Zijn gestroomlijnde vorm past bij voortdurend zwemmen in open water. “Haai” beschrijft alleen het silhouet; haaien en deze soort zijn niet nauw verwant. Eschmeyer’s Catalog of Fishes accepteert Balantiocheilos melanopterus (Bleeker, 1850) binnen de familie Cyprinidae. Verwar hem niet met de kleinere Balantiocheilos ambusticauda, die uit Indochina is beschreven; oudere literatuur rekende die populaties soms tot B. melanopterus. De zilverhaai bereikt circa 35 cm standaardlengte, exclusief staartvin. Volwassen lichaamsbouw en krachtige zwemstijl maken juveniele winkelmaten misleidend. Jonge vissen zijn moeilijk op geslacht te beoordelen; volwassen vrouwtjes zijn volgens de specialistische bron voller gebouwd.

Natuurlijke leefomgeving

De geaccepteerde soort komt voor op Borneo en Sumatra en mogelijk op het Maleisisch schiereiland. Oudere verspreidingskaarten kunnen Indochina tonen, maar taxonomisch onderzoek onderscheidde daar B. ambusticauda. De zilverhaai leeft in open water of de middenlaag van middelgrote en grote rivieren en ook meren. Dat vraagt vrije zwemruimte, zuurstofrijk water en stroming, niet een klein, dicht beplant aquarium. Wilde populaties zijn op meerdere plekken afgenomen of verdwenen. De IUCN-beoordeling uit 2019, gepubliceerd in 2020, classificeert de soort als Vulnerable (VU) en noemt een beperkt verspreidingsgebied en achteruitgang door habitatverlies en visserij. Dit is een gedateerde beoordeling, geen telling uit 2026. Veel dieren in de handel zijn volgens gespecialiseerde bronnen commercieel gekweekt, maar herkomst verschilt per aanbieder; vraag ernaar in plaats van wildvang of kweek te veronderstellen.

Aquarium en inrichting

Plan voor een volwassen groep minimaal een voetafdruk van ongeveer 240 × 60 cm. De specialistische richtlijn komt uit op circa 864 liter bij 60 cm waterhoogte. Lengte en breedte zijn hoofdvereisten; een hoog aquarium met hetzelfde volume geeft niet dezelfde zwemroute. De soort is voor de meeste huisaquaria te groot en vraagt een zeer groot, goed ingedraaid systeem met krachtige filtratie, veel zuurstof en stabiele waterkwaliteit. Laat een lange centrale zwemzone vrij. Zet stevige stenen of hout aan de randen en vermijd losse decoratie die kan omvallen wanneer de vis schrikt. Een zwaar, nauwsluitend deksel is essentieel: zilverhaaien springen krachtig. Bepaal vóór aankoop waar vijf volwassen dieren blijven als het huidige aquarium niet meer passend is.

Waterwaarden

De bronnen ondersteunen een overlappend temperatuurbereik van 22–28 °C: Seriously Fish vermeldt 20–28 °C en FishBase 22–28 °C. Beide geven pH 6–8. Voor hardheid gebruiken we het overlappende, voorzichtigere bereik van 5–12 dH; één bron vermeldt 2–15 dGH. Deze tolerantie maakt snelle schommelingen niet veilig. Houd temperatuur en chemie stabiel, voorkom organisch afval en zorg voor sterke beluchting. De soort komt in stromend en stilstaand zoet water voor; extreme waarden zijn niet nodig. Meet betrouwbaar en stem waterwissels af op waterkwaliteit. Verander pH niet abrupt met middelen. Stel stroming en filtratie zo in dat er zowel zuurstofrijke routes als rustigere plekken zijn.

Gedrag en groepsgrootte

De zilverhaai is sociaal en vormt een losse shoal. Houd minstens vijf exemplaren; bij twee of drie kunnen ondergeschikte vissen aanhoudend worden belaagd. Een alleen gehouden dier kan juist agressiever reageren op gelijkvormige vissen. Dit advies is alleen zinvol als de volwassen groep voldoende ruimte heeft; plaats vijf juvenielen niet tijdelijk in een standaard gezelschapsaquarium. Kleine vissen kunnen als voedsel worden gezien. De voortdurende activiteit en het felle voergedrag kunnen trage of schuwe medebewoners eveneens stressen. Combineer alleen in uitzonderlijk ruime aquaria en beoordeel iedere soort op volwassen formaat, zwemzone en gedrag. Hier zijn geen specifieke positieve koppelingen als veilig aangemerkt. Overlappende waterwaarden bewijzen op zichzelf geen compatibiliteit.

Voeding

De soort is omnivoor. Natuurlijke voedselresten omvatten kleine kreeftachtigen, insecten en larven, algen en ander plantaardig materiaal. Bied gevarieerd kwaliteitsdroogvoer, kleine diepvries- of levende voedseldieren en plantaardige aanvullingen. Maak voer passend voor de bek; grotere dieren kunnen grotere stukjes eten. Hikari Algae Wafers zijn alleen als aanvullend plantaardig voer gekoppeld, niet als volledig hoofdvoer. Geef kleine porties en controleer dat ook ondergeschikte dieren eten. Verwijder resten om de waterbelasting van het grote aquarium te beperken. Vertrouw niet op algen als enige voeding en voer niet extra om een groep sneller te laten groeien.

Kweek

Een geslaagde kweek in een gewoon huisaquarium is niet goed gedocumenteerd in de geraadpleegde specialistische bron. Handelsteelt met hormoonondersteuning wordt wel gemeld; dat is geen praktische kweekmethode voor hobbyisten. Noem de soort daarom niet eenvoudig te kweken en suggereer geen voorspelbare thuisnakweek. Volwassen dieren zijn lastig te huisvesten en jonge vissen zijn moeilijk op geslacht te beoordelen. Ook als voortplanting optreedt, vraagt de latere groep veel ruimte. Bespreek vooral de herkomst met de aanbieder en koop geen dieren voor een aquarium waar ze snel uitgroeien.

Bronnen & controle

Deze verzorgingsgids is samengesteld op basis van meerdere gespecialiseerde bronnen en is voor het laatst gecontroleerd op .

Bekijk de gebruikte bronnen