Gewone molly
Poecilia sphenops

De gewone molly (Poecilia sphenops), ook kortvinnige molly genoemd, is een levendbarende vis uit Midden-Amerika en het noorden van Zuid-Amerika. De soort staat bekend om haar aanpassing aan uiteenlopende zoet- en brakwaterhabitats, maar voor een gezond aquarium zijn vooral voldoende mineralen en een stabiele, alkalische waterchemie belangrijk. Reken op circa 7,5–8 cm standaardlengte en gebruik als specialistische ondergrens een aquariumvoetafdruk van 90 × 30 cm (ongeveer 81 liter bij 30 cm waterhoogte). Mollies zijn doorgaans vreedzaam, maar passen niet vanzelf bij elke gezelschapsvis: medebewoners moeten eveneens hard en alkalisch water verdragen. De naam “black molly” of kleurvariëteit garandeert geen zuivere soortidentiteit; veel handelsvormen zijn selectief gekweekt en sommige zijn gekruist met andere mollysoorten.
Aquarium samenstellen →In één oogopslag
- Temperatuur
- 21–28 °C
- pH
- 7,5–8,2
- GH
- 15–30 °dGH
- Aquariumlengte
- Vanaf 90 cm
- Minimale aquariuminhoud
- Vanaf 81 L
- Volwassen formaat
- Tot 8 cm
- Groepsgrootte
- Vanaf 3 dieren
- Gedrag
- Vreedzaam
Over deze soort
Poecilia sphenops behoort tot de familie Poeciliidae en de orde Cyprinodontiformes. Eschmeyer’s Catalog of Fishes accepteert de naam Poecilia sphenops Valenciennes, 1846. De kortere rugvin onderscheidt de soort in algemene zin van de zeilvinmolly’s, al is identificatie van gekweekte handelsvormen niet altijd betrouwbaar. Wilde dieren zijn meestal grijs- tot olijfkleurig en kunnen kleine donkere vlekken hebben. In de aquariumhandel zijn onder meer zwarte, goudkleurige, zilveren en gevlekte vormen bekend. Dat zijn kleur- of kweeklabels, geen garantie dat ieder dier genetisch uitsluitend P. sphenops is. Balloonvormen met sterk verkorte, ronde bouw kunnen welzijnsproblemen hebben en verdienen extra terughoudendheid.Natuurlijke leefomgeving
De soort komt van nature voor in Midden-Amerika en reikt volgens bronnen van Mexico zuidwaarts tot Nicaragua, Honduras en El Salvador; aquariumprofielen noemen ook Colombia en Venezuela. De precieze verspreidingsgrenzen en de afbakening tegenover nauw verwante mollies zijn onderwerp van taxonomische complexiteit. Ze leeft in warme laaglandwateren, waaronder zoete en brakke kustwateren. Tolerantie voor zoutgehalte betekent niet dat aquariumzout standaard nodig is. Bij gewone zoetwaterverzorging is hard, mineraalrijk water juist het belangrijkste aandachtspunt.Aquarium en inrichting
Richt het aquarium in met open zwemruimte, stevige beplanting langs randen en rustige schuilplekken. De specialistische richtlijn noemt een bodemmaat van 90 × 30 cm en circa 81 liter bij 90 × 30 × 30 cm. Zie dit als een onderbouwde startmaat, niet als garantie dat iedere bezetting of kweekgroep daarmee passend is. Een goed ingedraaid filter en regelmatige waterverversing zijn belangrijk; mollies produceren jongen en de bezetting kan daardoor snel toenemen. Gebruik planten en decor die passen bij de hardheid van het water. Houd een passende verhouding met meerdere vrouwtjes per mannetje aan om voortdurende achtervolging van één vrouwtje te beperken, of kies een groep van alleen vrouwtjes.Waterwaarden
Houd de temperatuur rond 21–28 °C. De geraadpleegde bronnen overlappen voor pH ongeveer 7,5–8,2 en voor hardheid ongeveer 15–30 °dGH; dit is een conservatieve doorsnede van gepubliceerde richtwaarden, geen reden om de uitersten na te streven. Een stabiele alkalische omgeving met voldoende calcium en magnesium is belangrijker dan zout toevoegen. Seriously Fish waarschuwt dat zacht, zuur water de gezondheid kan ondermijnen en stelt expliciet dat toegevoegd zout niet noodzakelijk is. Meet de eigen bronwaterwaarden en voorkom abrupte wijzigingen. Als het leidingwater structureel zacht en zuur is, kies dan een andere vissoort of pas waterbehandeling zorgvuldig en controleerbaar toe.Gedrag en groepsgrootte
Mollies zijn over het algemeen vreedzame, actieve vissen. Hun belangrijkste compatibiliteitsbeperking is de voorkeur voor hard, alkalisch water: kies alleen medebewoners die aantoonbaar dezelfde chemie verdragen. Waterwaarden alleen bewijzen geen sociale compatibiliteit. Mannetjes kunnen vrouwtjes voortdurend najagen; houd daarom meerdere vrouwtjes per mannetje of een groep van alleen vrouwtjes. Volwassen dieren eten soms jongen. Mollies kunnen met andere Poecilia worden gehouden, maar nauw verwante soorten kunnen onderling kruisen; vermijd dit wanneer je zuivere lijnen wilt behouden. Vermijd ook misleidende aannames op basis van de handelsnaam “molly”, want aquariumvormen kunnen hybriden zijn.Voeding
De gewone molly is omnivoor en neemt in de natuur kleine bodemdieren en organisch materiaal op. Bied een volledig tropisch vlokkenvoer in kleine porties aan en controleer dat de vissen het goed eten. Vul het menu regelmatig aan met plantaardig of algenrijk voer en passende kleine dierlijke voeding, zoals geschikt diepvriesvoer. Een afwisselend menu past beter dan uitsluitend eiwitrijk droogvoer. Verwijder restjes en voer niet meer dan binnen korte tijd wordt opgenomen; dit helpt de waterkwaliteit stabiel te houden.Kweek
Poecilia sphenops is levendbarend: de jongen komen vrijzwemmend ter wereld. Dichte planten kunnen jonge vissen beschutting bieden, maar volwassen mollies kunnen ze opeten. Houd daarom vooraf rekening met de vraag of je jongen kunt opvangen of verantwoord kunt herplaatsen. Bronnen verschillen sterk over de draagtijd: FishBase noemt ongeveer 28 dagen, terwijl Seriously Fish circa acht weken vermeldt. Daarom geven we geen exact aantal dagen of gegarandeerd worpgrootte. Mannetjes zijn kleiner en hebben een gonopodium, een aangepaste anaalvin; vrouwtjes zijn doorgaans voller gebouwd. Scheid handelsmorphs en verwante soorten als je kruisingen wilt vermijden.Bronnen & controle
Deze verzorgingsgids is samengesteld op basis van meerdere gespecialiseerde bronnen en is voor het laatst gecontroleerd op .
Bekijk de gebruikte bronnen
- California Academy of Sciences — Eschmeyer’s Catalog of Fishes — Poecilia sphenops
- GBIF — GBIF Backbone Taxonomy — Poecilia sphenops
- Seriously Fish — Seriously Fish — Short-finned Molly / Poecilia sphenops
- FishBase — FishBase — Poecilia sphenops species summary
- University of the West Indies — The Online Guide to the Animals of Trinidad and Tobago — Common Molly
- U.S. Fish and Wildlife Service — U.S. Fish and Wildlife Service — Mexican Molly ecological risk screening
- Dnoerholm / Wikimedia Commons — Poecilia sphenops wild form — Wikimedia Commons
- Tetra — TetraMin Flakes — manufacturer product information

