Naar inhoud
Leer je bewoners kennen. Begin bij hun behoeften.
aquariumwebshop
Verzorgingsgids · Zoetwater · vissen

Gardneri-killivis

Fundulopanchax gardneri

Gardneri-killivis, mannetje (Fundulopanchax gardneri)
Mannetje van Fundulopanchax gardneri. Foto: Violaine2, CC BY-SA 3.0. Foto: Violaine2 (France, Wikimedia Commons) · Bron · CC BY-SA 3.0Proportional resize and JPEG compression only; no crop or colour edit. CC BY-SA 3.0.

De gardneri-killivis (Fundulopanchax gardneri) is een kleurrijke West-Afrikaanse killivis waarvan mannetjes vaak blauw met rode stippen zijn. De kleur en lichaamsvorm verschillen per vindplaats en kweeklijn. Houd daarom populatiecodes gescheiden en vraag bij aankoop naar de herkomst. Deze gids behandelt de soort in algemene zin, met de verzorgingsgegevens uit meerdere gespecialiseerde bronnen. De belangrijkste praktische punten zijn stabiel water, voldoende schuilplaatsen, kleine gevarieerde voeding en een volledig sluitend deksel: deze vis springt opvallend goed. De gids maakt bovendien onderscheid tussen een algemene verzorgingsbasis en populatiegebonden of selectief gekweekte vormen, zodat een kleurbenaming niet als taxonomisch bewijs wordt gebruikt.

Aquarium samenstellen →

In één oogopslag

Temperatuur
22–24 °C
pH
6,5
GH
5–7 °dGH
Aquariumlengte
Vanaf 60 cm
Volwassen formaat
Tot 5,5 cm
Groepsgrootte
Vanaf 2 dieren
Gedrag
Kan springen, Territoriaal

Over deze soort

Fundulopanchax gardneri (Boulenger, 1911) behoort tot de familie Nothobranchiidae. De soort komt voor in het Cross River-gebied van Nigeria en Kameroen en in delen van het Benue-stroomgebied in Nigeria. Aquariumbronnen noemen verschillende geografische vormen en lang bestaande naamvarianten; ook gouden en albino-kweeklijnen komen voor. Mannetjes zijn meestal groter en opvallender gekleurd, met verlengde vinnen; vrouwtjes zijn doorgaans kleiner en bruiner. Een kleurvariant alleen bewijst geen ondersoort of vindplaats. Noteer daarom de wetenschappelijke naam en, bij wildvormen, de collectiecode. Meng verschillende lijnen niet wanneer je hun herkenbaarheid wilt behouden.

Natuurlijke leefomgeving

De soort wordt gevonden in beken, moerassen, stroompjes en poelen in bosrijke en hooggelegen savannegebieden van Nigeria en Kameroen. Sommige wateren kunnen tijdelijk sterk dalen, maar de soort is geen verplichte jaarlijkse killivis: eieren kunnen onder water uitkomen en bij bepaalde omstandigheden ook een drogere periode doorstaan. Die natuurlijke variatie is geen aanleiding om een huisaquarium bewust te laten uitdrogen. In het aquarium is dekking met planten en gedempter licht praktisch. De leefgebiedbeschrijvingen geven context, geen exacte waterrecepten.

Aquarium en inrichting

FishBase noemt een minimale aquariumlengte van 60 cm; een betrouwbare universele minimuminhoud is niet eenduidig vastgelegd, dus daar geven we geen exact aantal liters. Kies een ruim, rustig ingericht aquarium met planten, hout en zichtbrekende dekking. Mannetjes kunnen onderling agressief zijn en kunnen vrouwtjes aanhoudend najagen. Een paarsgewijze huisvesting wordt door Seriously Fish genoemd; bij een haremopstelling kan één mannetje met twee of drie vrouwtjes de aandacht spreiden, maar dat vraagt voldoende ruimte en observatie. Sluit iedere opening rond kabels, filters en slangen af: gardneri-killivissen zijn uitstekende springers. Een sponsfilter of zachte stroming voorkomt dat eieren en jongen onnodig worden meegezogen.

Waterwaarden

Als praktische onderhoudsrange gebruiken we 22–24 °C, pH rond 6,5 en GH 5–7 °dH, aansluitend bij AquaInfo en de natuurlijke gegevens van FishBase. Seriously Fish noemt bredere toleranties van 20–26 °C, pH 6,0–7,5 en GH 1–10; Killi Club de France geeft 24–25 °C. Populatie, acclimatisatie en kweekcontext kunnen verschillen. Richt je daarom niet op snelle correcties om een getal te raken: meet het bestaande water, verander geleidelijk en houd temperatuur en pH stabiel. Voeg geen zout, turf of pH-product toe zonder specifieke reden en meetplan.

Gedrag en groepsgrootte

Deze killivis is niet automatisch geschikt voor een druk gezelschapsaquarium. Seriously Fish waarschuwt dat mannetjes agressief tegenover elkaar kunnen zijn en adviseert voldoende schuilplaatsen; de Killi Club de France waarschuwt voor mannelijke agressie richting vrouwtjes. Een soortenaquarium is een overzichtelijke keuze. Als je toch medebewoners overweegt, controleer volwassen formaat, activiteit, bek, waterbehoefte en beschikbare ruimte afzonderlijk; de algemene term “kleine vissen” bewijst geen veilige combinatie. Vermijd vissen die eieren of jongen opeten, zeer dominante eters en soorten die zelf door de killivis kunnen worden opgegeten. Kijk na introducties of elk dier ongestoord eet en trek zo nodig de groepen uit elkaar.

Voeding

Fundulopanchax gardneri is een micropredator die kleine kreeftachtigen, wormen, insectenlarven en ander zoöplankton eet. Seriously Fish meldt dat gedroogd voer vaak wordt geaccepteerd, maar adviseert regelmatig kleine levende of diepvriesprooien, zoals Artemia, Daphnia en muggenlarven. AquaInfo noemt onder meer muggenlarven en watervlooien. Gebruik een compleet voer alleen als de vissen het goed opnemen en wissel af met passend levend of diepvriesvoer. Daphnia in gedroogde vorm is een aanvulling, geen compleet hoofdvoer. Geef kleine porties, observeer ook de vrouwtjes en verwijder resten zodat de waterkwaliteit in een kleiner killivisaquarium goed blijft.

Kweek

De eieren worden tussen planten, mossen of afzetmoppen gelegd. De soort is geen strikte jaarlijkse killivis: afhankelijk van de populatie en omstandigheden kunnen eieren onder water ontwikkelen, terwijl sommige eieren ook een drogere incubatieperiode verdragen. Volwassen dieren kunnen de eieren opeten; verzamel ze dagelijks als je gericht wilt opkweken. De bronnen beschrijven verschillende methoden, dus er is geen enkele verplichte incubatiewijze. Jonge visjes hebben aanvankelijk zeer fijn voer nodig, later bijvoorbeeld Artemia-naupliën. Houd kweeklijnen en vindplaatscodes gescheiden; het kruisen van geografische vormen maakt de herkomst van nakweek onduidelijk. Kweek alleen met vooraf geregelde ruimte, voer en verantwoord herplaatsingsplan.

Bronnen & controle

Deze verzorgingsgids is samengesteld op basis van meerdere gespecialiseerde bronnen en is voor het laatst gecontroleerd op .

Bekijk de gebruikte bronnen